Βασισμένο σε πραγματική ιστορία, μια μικρού ταινία-φόρος τιμής σε ένα κομμάτι ζωντανής μουσικής ιστορίας που θα σας ξεσηκώσει, με ειδικό βραβείο της επιτροπής στη Δράμα για τον φοβερό μικρό Σαράντη Καραγιάννη.

Ο σκηνοθέτης Φοίβος Κοντογιάννης είχε δώσει μια αναλυτική συνέντευξη στο News24/7 με αφορμή την προβολή της ταινίας στη Δράμα και στις Νύχτες Πρεμιέρας, από την οποία ξεχωρίζουμε μερικά σημεία πάνω στην κεντρική ιδέα, τη συνεργασία με τον νεαρό πρωταγωνιστή, και τα όσα λέει για τη σχέση των Ρομά με την ελληνική παράδοση αλλά και τη σημερινή κοινωνία.

ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΝΑ ΕΠΙΚΕΝΤΡΩΣΕΙ ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΕΝΑ ΠΑΙΔΙ

«Με αυτή την ιστορία με το παιδάκι συγκινήθηκα», ομολογεί ο Κοντογιάννης. «Με την κακή σχέση με τον πατέρα, με την σχέση του με τη μάνα του, τη φανταστική σχέση με τον δάσκαλο από την Αθήνα που τον βοήθησε, και το σημείο καμπής εκείνου του πανηγυριού, όπου ο μικρός πρωτο-φύσηξε μπροστά στον κόσμο».

Η απόφαση βέβαια να γυρίσουν μια ταινία στημένη πάνω σε έναν τόσο νεαρό κεντρικό ήρωα, είχε τη δεδομένη δυσκολία, του να δουλέψουν με ένα μικρό παιδί, μη επαγγελματία ηθοποιό. «Στην προετοιμασία της ταινίας άλλαξα πρωταγωνιστή τρεις φορές. Διότι μέσα σε όλα, το παιδί πρωταγωνιστής πάντα έπαιζε με τη μάνα και τον πατέρα του. Αυτό είναι κάτι που το επεδίωκα κι εγώ, αυτή την οικειότητα που θα έχει ένα παιδάκι με τον πατέρα και τη μάνα του, ή έστω από τον κοινωνικό του ιστό, δηλαδή να είναι κοντινοί του άνθρωποι, φίλοι», λέει.
«Τώρα δε θα μπορούσα να φανταστώ την ταινία με άλλο παιδάκι», λέει με συγκίνηση και με μια μεγάλη περηφάνια για τον νεαρό πρωταγωνιστή του, Σαράντη Τάμπακα Καραγιάννη. «Είναι ταινία για τα ματάκια αυτά. Η ερμηνεία του αγαπήθηκε στη Δράμα, πήρε και διάκριση. Το κάναμε όλο τελευταία στιγμή και κατέληξε τώρα έτσι. Πέτυχε!», λέει με ένα τεράστιο χαμόγελο.

ΓΙΑ ΤΗ ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΛΑΪΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ

«Έχω μια σχέση με την ελληνική λαϊκή μουσική. Την έχω νομίζω σε όλες μου τις ταινίες», λέει ο Κοντογιάννης. «Η προηγούμενη ταινία που έκανα ήταν ένα ντοκιμαντέρ μεγάλου μήκους για το μπουζούκι. Η τελευταία μου μικρού μήκους 10 χρόνια πριν, ήταν ένα τραγούδι του Καζαντζίδη που έγινε ταινία. Στις ταινίες μου βγάζω το άχτι μου στην ελληνική μουσική, στην αγάπη μου για το λαϊκό τραγούδι. Η οικογένειά μου είναι σχεδόν όλοι μουσικοί, οπότε έχω μεγαλώσει μέσα στο λαϊκό τραγούδι και στη μουσική μέσω της οικογένειάς μου. Είναι κάτι που έχω σαν βίωμα», λέει. (Ο πατέρας του είναι ο λαϊκός τραγουδιστής Δημήτρης Κοντογιάννης.)
Από εκεί και μετά, εξηγεί πως πάντα τον εντυπωσίαζε το ταλέντο των Ρομά στη μουσική. «Είτε ακούσεις τον Μανώλη Αγγελόπουλο ή τον Χατζή, είτε έναν περαστικό δίπλα σου, νιώθεις πάντα ότι έχει ταλέντο. Η εικόνα μου των Ρομά, είναι αυτή. Να κρατάνε ένα όργανο ή να έχουν όργανο τη φωνή τους. Κι αυτό μου έκανε πάντα εντύπωση». Ή και την περίπτωση του θρύλου του κλαρίνου Γιώργου Μάγγα, που κατάγεται από τη Λιβαδειά και, όπως μας λέει ο Κοντογιάννης, γνωρίζεται με τον πατέρα του από όταν ήταν μικρά παιδιά.

ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΡΟΜΑ ΜΟΥΣΙΚΟΥΣ

«Μελετώ και ασχολούμαι και με τη μουσική που παίζουν, και με την τσιγγάνικη μουσική και με την ελληνική δημοτική μουσική που κρατάνε σε σημαντικό βαθμό ζωντανή οι τσιγγάνοι μουσικοί», λέει. «Γι’αυτό έχω αφιερώσει και την ταινία σε όλους τους τσιγγάνους μουσικούς».
Το δημοτικό τραγούδι της κάθε χώρας είναι είδος προς προστασία. Είναι σαν ένα δάσος με ιστορία, με οξυγόνο. Κι αισθάνομαι ότι στην Ελλάδα το μεγαλύτερο ποσοστό, το συντριπτικό ποσοστό των μουσικών που κρατάνε ζωντανό το δημοτικό ελληνικό τραγούδι, είναι Ρομά. Υπάρχει κάποια δισκογραφία δημοτικών, που δεν είναι και τόσο πολύ σύγχρονη. Αυτός είναι ο ένας τρόπος διάδοσης της παράδοσης, αλλά δε νομίζω ότι είναι και πολύ το υλικό.
Υπάρχει ένα τεράστιο υλικό από εκεί και μετά, που είναι σαν προφορική παράδοση. Εμείς που ζούμε στην Αθήνα μπορεί να μην το αντιλαμβανόμαστε, αλλά στα πανηγύρια ανά την Ελλάδα, με χιλιάδες άτομα που διασκεδάζουν κάθε εβδομάδα σε όλες τις περιοχές της Ελλάδας – με αυτό τον τρόπο ζουν και μεγαλώνουν άνθρωποι υπό τους ήχους του δημοτικού τραγουδιού. Εκεί όπου τραγουδιέται και παίζεται το δημοτικό τραγούδι. Η τεράστια πλειοψηφία των μουσικών είναι έλληνες Ρομά», τονίζει.

ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ

«Η μουσική είναι η αφορμή, αλλά δεν είναι μόνο στη μουσική που συμβαίνει αυτό. Βλέπω λαϊκές τέχνες που νιώθω πως τελειώνουν, και οι λίγοι που βλέπω να τις εξασκούν ακόμα είναι Ρομά. Ο καρεκλάς που ράβει ψάθινα, ας πούμε», συνεχίζει, και επεκτείνει τη σκέψη του πάνω σε μια εξειδίκευση και μια παράδοση που χάνεται.
«Εμένα μου αρέσει πάρα πολύ αυτή η Ελλάδα του πλανόδιου και της λαϊκής τέχνης. Το σιχαίνομαι το σουπερμάρκετ, δεν μου αρέσει. Μου αρέσει η εξειδίκευση, είναι κάτι στο οποίο πιστεύω πολύ. Θέλω αυτός που πουλάει σκόρδα, να πουλάει σκόρδα. Αυτός που φτιάχνει καρέκλες, να φτιάχνει καρέκλες. Προτιμώ να ψάξω δύο πλανόδιους για να πάρω αυτά που χρειάζομαι, παρά να μπω σε ένα σουπερμάρκετ και να τα πάρω όλα από έναν απρόσωπο σουηδό», λέει γελώντας.

ΓΙΑ ΤΟΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟΥΣ ΡΟΜΑ ΚΑΙ ΤΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΣΙΝΕΜΑ

«Ο ρατσισμός απέναντι στους Ρομά θεωρώ ότι είναι από τα χειρότερα είδη ρατσισμού. Είναι πολύ σκληρός, και πολύ ντόπιος», λέει ο Κοντογιάννης. «Ένας ρατσισμός που τον αισθάνομαι γύρω μου – ειδικά από τη στιγμή που νιώθω πως τα τελευταία χρόνια η κοινωνία έχει εξελιχθεί απέναντι σε άλλους ρατσισμούς. Είτε είναι φυλετικοί, είτε έχουν να κάνουν με τη σεξουαλική ταυτότητα. Αλλά είναι μηδενική η εξέλιξη απέναντι στα Ρομά άτομα. Είμαστε ακόμα τρομερά ρατσιστές ως κοινωνία, ενώ σε άλλα πράγματα έχουμε εξελιχθεί.
Είναι όμως και το σινεμά ένα κομμάτι ενδεχομένως εκπαίδευσης. Ιστορίες σαν το Χρυσό Βαστά είναι τρομερά σημαντικές, ακριβώς επειδή δεν υπάρχει σημαντική εκπροσώπηση για αυτές τις ιστορίες στο σινεμά. «Η κινηματογραφική εικόνα του τσιγγάνου στην Ελλάδα, το πώς τον βλέπει ο μπαλαμός, είναι βασικά ο Ταμτάκος. Τον κοροϊδεύει», λέει ο σκηνοθέτης.
«Η προσβασιμότητα έχει σημασία σε όλα, από την παιδεία ως μια κινηματογραφική αίθουσα», καταλήγει ο Κοντογιάννης. «Στην προβολή της ταινίας [στις Νύχτες Πρεμιέρας] πόσους Ρομά θα έχει και πόσους μπαλαμούς; Εκεί είναι το πρόβλημα», λέει.
«Έκανα αυτή την ταινία, θα μπορέσουν να την δουν Ρομά; Ή την έκανα μόνο για εμάς; Δεν είναι αρκετό».

Πηγή: News24/7
https://www.news247.gr/magazine/culture/to-megalitero-pososto-ton-mousikon-pou-kratane-zontano-to-dimotiko-tragoudi-einai-roma/